Tweedaagse training
Creatief Denken
in het AI tijdperk
Programmaoverzicht
Ontwerpprincipes voor deze training:
Trainingsbrochure
Onderbouwd programma:
Creatief Denken in het AI-tijdperk.
AI als katalysator - het idee blijft van jou!
Eerst jij, dan AI
'Oh nee, ik ben helemaal niet creatief.' Je hoort het van kinderen. Je hoort het van collega's. Misschien heb je het zelf weleens gedacht.
Er is een nieuwe versie van die zin bijgekomen: 'Waarom zou ik nog zelf iets bedenken? AI verzint in drie seconden twintig ideeën.' En dat klopt nog ook.
Op de klassieke creativiteitstest bedenkt een chatbot gemiddeld origineler ideeën dan de gemiddelde mens.
Maar er zit iets onder dat gemiddelde. Onderzoekers lieten mensen verhalen schrijven, mét en zonder AI-ideeën. De verhalen mét AI werden hoger beoordeeld: creatiever, beter geschreven, leuker. En tegelijk leken ze veel meer op elkáár. Individueel rijker, samen armer.
Wie eerst de suggestie van AI ziet, bouwt daarop verder en vindt het idee dat daar buiten lag, niet meer.
Daarom heet deze training 'Eerst jij, dan AI'. Niet omdat AI de vijand is, maar omdat de volgorde alles bepaalt. Een kind dat eerst zelf twintig wilde ideeën bedenkt en dán AI om tegenwerpingen vraagt, wordt creatiever. Een kind dat begint met vragen, krijgt het gemiddelde van het internet en noemt dat zijn idee.
Twee dagen, één belofte
We doorbreken de mythe dat creativiteit een aangeboren talent is.
Creatief denken is een repertoire van denkbewegingen, met vier componenten die je kunt trainen, observeren en waarderen: vloeiendheid, flexibiliteit, originaliteit en uitwerking.
Iedereen kan het leren.
Ook jij, ook het kind dat zegt van niet.
Nieuw is dat je dat repertoire nu moet leren beschermen én versterken in een klas waarin AI altijd binnen handbereik is. Daarom staan in deze tweedaagse twee vragen naast elkaar: hoe leer je kinderen echt creatief denken, en hoe zorg je dat AI dat denken aanwakkert in plaats van afvlakt?
Dag 1 – De creatieve mindset
We beginnen met een experiment en leren wat AI met ons denken doet. Vanuit die ervaring bouwen we het fundament op:
- genereren en evalueren scheiden,
- patroondenken herkennen en doorbreken, en
- het 4C-model waarin mini-c, jouw eigen persoonlijke leerproces, de basis is van alle hogere creativiteit. Precies dat stukje kan AI niet voor je doen.
En dan de houding. Hoe reageer je op een vreemd idee, zodat het een startpunt wordt in plaats van een eindstation? En op een idee dat uit AI komt: hoe voorkom je dat 'de computer zei het' een gezagsargument wordt in jouw klas?
Je werkt je met de Creatief Denken Activiteitenplanner en de Routeplanner Creativiteit, nu met een AI-laag: bij elke route weet je wanneer AI wél helpt en wanneer het de denkstap van het kind wegneemt.
Dag 2 – Creativiteit zichtbaar maken
Vandaag gaat over borgen. Divergentie en convergentie in balans: breed zoeken én gericht kiezen. Juist dat kiezen, weten wat je afwijst en waarom, is in het AI-tijdperk het echte werk geworden. Een ontwerper laat AI vijftig logo's maken; haar vak is er negenenveertig afwijzen en uitleggen waarom die ene wél de juiste emotie oproept. Dat train je met kinderen, elke keer dat je vraagt: waarom koos je dít en niet dat?
Je legt je eigen klas langs de tien dimensies van het creatieve klimaat en maakt een actieplan: hoe staat het met ideetijd, humor, debat en het durven nemen van risico's? We spelen DenkTank, met een spelvariant waarin AI pas als vijfde expert mag aanschuiven ná de eerste ideeënronde. En je leert creativiteit zichtbaar maken met de leerlijn creatief denken en handelen: observeerbaar gedrag, procesgerichte feedback en een manier om originaliteit te beoordelen die overeind blijft als AI in het spel is.
Na de training kan je:
Weten (inzicht en kennis)
-
de vier componenten van creatief denken en het 4C-model uitleggen, en het verschil benoemen tussen een creatief product en een creatief proces;
-
de recente wetenschappelijke inzichten over AI en creativiteit samenvatten: homogenisering, anchoring, fixatie, en de nuance dat AI het gemiddelde optilt maar de uitschieters niet raakt;
-
uitleggen waarom de volgorde van werken (eerst zelf, dan AI) het verschil maakt tussen aanjagen en verankeren;
-
de tien dimensies van het creatieve klimaat kennen en weten welke daarvan door AI onder druk komen te staan.
Kunnen (vaardigheden en oog)
-
genereren en evalueren scheiden in een werkvorm, met en zonder AI;
-
evenwichtig reageren op een vreemd idee, en op een idee dat uit AI komt, zodat het een startpunt blijft;
-
promptpatronen inzetten die AI dwingen buiten de eigen categorie te zoeken, en het homogeniseringseffect in eigen output herkennen;
-
de vier componenten herkennen in het gedrag van kinderen en er gericht op interveniëren met de leerlijn;
-
originaliteit beoordelen op een manier die overeind blijft wanneer AI in het spel is.
Doen (handelen in de praktijk)
-
de Activiteitenplanner en de Routeplanner met AI-laag inzetten in de eigen klas;
-
DenkTank spelen, inclusief de variant waarin AI pas na de eerste ideeënronde aanschuift;
-
procesgerichte feedback geven die aanzet tot méér creativiteit, en het denkproces zichtbaar maken voor kind, ouders en inspectie;
-
een actieplan voor het creatieve klimaat in de eigen klas uitvoeren.
Voorleven (houding en ethos)
-
zelf regelmatig iets ontwerpen zonder AI, en dat zichtbaar maken;
-
hardop twijfelen aan AI-output en verworpen suggesties toelichten;
-
risico nemen en fouten normaal maken in de klas, ook als de machine altijd een net antwoord heeft.
Algemene gegevens
Datum:
Vrijdag 21 en zaterdag 22 mei 2027
Prijs: €350,-
Doelgroep: leraren, plusklasbegeleiders, begaafdheidsspecialisten, onderwijsvernieuwers
Locatie:
Buitenplaats de Bergse Bossen
Traaij 299, 3971 GM Driebergen
LET OP!
Na inschrijving ontvang je zo spoedig mogelijk de officiële bevestiging van je inschrijving en de factuur. Vanaf dat moment is een plek gereserveerd. De inschrijving is pas definitief nadat de factuur is betaald. Beschikbare plekken worden gevuld op basis van betalingsdatum (niet inschrijfdatum)